Projekt CheMatSustain
Dostrzegamy transformacyjny potencjał nanotechnologii oraz znaczenie strategii „Bezpieczne i Zrównoważone Projektowanie” (SSbD) w zapewnianiu bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju nanomateriałów i nanotechnologii. Projekt przewiduje przyszłość, w której innowacyjne metody oceny bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju chemikaliów i materiałów, zwłaszcza nanomateriałow, odgrywają kluczową rolę w osiągnięciu neutralnej dla klimatu gospodarki o obiegu zamkniętym w całej Europie. Poprzez współpracę, badania i innowacje dążymy do utorowania drogi do bardziej ekologicznej przyszłości dla przyszłych pokoleń.
Głównym celem projektu jest udoskonalenie i standaryzacja istniejących metod badawczych, protokołów oraz badań przesiewowych dla chemikaliów i (nano)materiałów w Unii Europejskiej. Naszym celem jest stworzenie zestawu solidnych, niezawodnych i wydajnych narzędzi, w tym modeli wysokoprzepustowych i in-silico. Narzędzia te mają swoje oparcie w innowacyjnej analizie standardowo uzyskiwanych wynikach badań z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. W ten sposób dążymy do poprawy bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju tych substancji, zapewniając bardziej sprawne i efektywne podejście do oceny zagrożeń, ryzyka i zrównoważonego rozwoju.
Pomysłodawcą projektu “Wdrażanie innowacyjnych metod oceny bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju substancji chemicznych i materiałów, szczególnie na poziomie nano w Unii Europejskiej”, opatrzony akronimem CheMatSustain, jest Politechnika Łódzka (prof. Bogdan Walkowiak) pełniąca też rolę koordynatora naukowego projektu, natomiast liderem projektu jest Uniwersytet Nauk Stosowanych w Hamburgu, Niemcy. Pozostałymi partnerami projektu są: Uniwersytet Łódzki, Polska; EURSKEM B.V., Holandia; Duński Uniwersytet Techniczny, Dania; Alma Mater Studiorum-Universita di Bologna, Włochy; ProtoQSAR, Hiszpania, Universita degli studi di Urbino Carlo Bo, Włochy, Szwedzki Instytut Badań Środowiskowych, Szwecja, Instytut Alfreda Wegenera, Niemcy; Manchester Metropolitan University, Wielka Brytania.
Projekt składa się z ośmiu pakietów:
- WP1 Koordynacja projektu, zarządzanie, administracja
- WP2 Wybór, przygotowanie i charakterystyka fizykochemiczna (nan)materiałów i chemikaliów (CNMs)
- WP3 Testy pilotażowe odpowiedzi metabolicznej po ekspozycji na wybrane CNMs
- WP4 Testy pilotażowe identyfikacji CNMs za pomocą spektroskopii fotoelektronowej
- WP5 Chemoinformatyczne modele predykcyjne
- WP6 Ocena bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju
- WP7 Walidacja podejść w świetle strategii i polityki UE
- WP8 Skalowanie, replikacja, komunikacja i rozpowszechnianie
Politechnika Łódzka jest odpowiedzialna za realizację WP3, ale aktywnie uczestniczy też w realizacji WP2, WP4 i WP5 i w pozostałych pakietach.
Oczekujemy, że realizacja projektu przyczyni się do bardziej bezpiecznego wytwarzania, użytkowania, przetwarzania i utylizacji produktów technologii chemicznej i nanotechnologii, w szczególności przez umożliwienie szybkiej i jednoznacznej identyfikacji nanomateriałów i chemikaliów z wykorzystaniem metod sztucznej inteligencji do analizy podobieństw i różnic widm XPS i UPS oraz profili transkryptomu i proteomu komórek EAhy926 służących jako wysoce specyficzny sensor czynników stresu.
Projekt finansowany jest przez Komisję Europejską w ramach konkursu HORIZON-CL4-2023-RESILIENCE-01-21. Czas trwania projektu: styczeń 2024 r. – grudzień 2027 r. Całkowity budżet: 4 924 128 €, w tym budżet Politechniki Łódzkiej: 698 060.00 €.